|
|
|
دەقی پێشنیار و راسپاردەکانی گردبوونەوەی سیاسی- ئەکادیمی دەربارەی ماددەی 140 ی دەستووری هەمیشەیی عێراق.
1- ئاماژە بە ماددەی(65)و (137)ی دەستووری هەمیشەیی عێراق تایبەت بە دامەزراندنی(ئەنجوومەنی ئیتیحادی) پێشنیار دەکرێت و بە پێویست دەزانرێت کە: ا- سەکردایەتی سیاسی کورد هەوڵبدات لەم دەورەیە کە یاسای دامەزراندنی ئەم ئەنجوومەنە دەربچوێنرێت، چونکە بەپێی ماددەی(138) لە دەورەی دووەمی هەڵبژاردن کورد ڤیتۆی ئەنجوومەنی سەرکردایەتی نامێنێ، کە هێزی ڤیتۆ کردنی یاساکەی هەیە. ب- هەوڵبدرێت لە ناو یاساکەدا مەبدئی ڤیتۆی موتەبادیل هەبێ.
2- پێشنار دەکەین پەلە بکرێت لە ئەنجامدانی راپرسی لەسەر دەستووری کوردستان.
3- دەربارەی مەبدەئی تەوافوق بەباش دەزانرێت کە: ا- تەوافوق لەسەر کەرکووک و ماددەی 140 دوای ئەنجامدانی هەڵبژاردن بکرێت، ئەویش تەنها بۆ لایەنی دابەشکردنی دەسەڵات نەک دیاریکردنی چارەنووسی خاک و سنوور. ب- تەوافوق پێویستی بە چەند میکانیزمێک و بنەمایەکە لەوانە(ڤیتۆی موتەبادیل- حکوومەتی یەکگرتوو- نوێنەرایەتی نسبی- حکوومەت و پەرلەمانی هەرێمەکان).
4- پێشنیاری دەکەین لە کاتی پێویستدا و ئەگەر بەباش زانرا بەپێی ماددەی(61) فەقەرە(7) برگە(ا.ب.ج) هاوپەیمانی کوردستان لە پەرلەمانی عێراق داوای لێکۆڵینەوە و استجواب و موسائەلە لەو وەزیر و لایەنانە بکات کە بەرپرسیاریەتی جێبەجێکردنی ماددەی 140 و قۆناغەکانی دەکەوێتە ئەستۆ. یان پەنا ببرێتە بەر دادگای دەستووریی عێراق.
5- پێویستە لیستی هاوپەیمانی کوردستان بەدواداچوون و پرسینەوە بکات لە خاڵی(22)ی کارنامەی حکوومەتی مالیکی کە تایبەتە بە جێبەجێکردنی ماددەی 140 و گەڕانەوەی قەزا و ناحیەکان.
6- پشتگیری کردن لە داوای ئەنجوومەنی پارێزگای کەرکووک وئەم کارتە لە دەست نەدرێ و لە کاتی خۆیدا بەکاربهێنرێت.
7- داواکارین بوونی هێزی سەربازی و پێشمەرگەی هەرێمی کوردستان لە ناوچە دابڕاوەکان بەپێی بەرنامەیەکی گونجاو بەقوەتر و پتەوتر بکرێت لە ژێر یاسا و بۆ ئامانجی بەردەوامی چەسپاندنی ئەمنیەت و ئاسایش و سەقامگیری و باشترکردنی.
8- گەیاندنی خزمەتگوزاری جۆراوجۆر و فراوان بۆ ناوچە دابڕاوەکان.
9- پێویستە زۆر گرنگی بدرێت بە وجودی نوێنەرانی خۆمان لە ناو کۆمیسیۆنی باڵای هەڵبژاردن و فەرعەکانی.
10- لەسەر ئاستی کاری جەماوەری هەوڵبدرێ کە: ا- لەسەر ئاستی هەر پارێزگایەک لیژنەیەکی تایبەت دابمەزرێ بۆ تعبئەی جەماوەر و ئەنجامدانی کۆڕی سیاسی و سیمیناری ئەکادیمی بۆ بەرچاو روونی جەماوەر و تعبئەکردنی. ب- سوود لە دامودەزگاکانی کۆمەڵگای مەدەنی وەربگیرێ و بیرو بۆچوون و راو پێشنیار و تواناکانیان بەهەند وەربگیرێ.
11- ئاڵوگۆڕێکی بە بەرنامە و ئامانجدار بکرێت لەو بەرپرسە حزبی و سیاسی و ئیداریانەی کە لە ئاستی پێویستدا نەبوون لە سنووری کەرکووک و باقی ناوچە دابڕاوەکان و لێپرسینەوەش لەوانە بکرێت کە کەمتەرخەم بوون و بەرژەوەندییە شەخسیەکانیان خستۆتە سەرووی بەرژەوەندییە گشت و باڵاکان.
12- حکوومەتی هەرێمی کوردستان بەرنامەیەکی تایبەتی و چڕوپر دابنێ بۆ گەڕانەوەی ئاوارەکان بۆ کەرکووک و ناوچە دابڕاوەکان و تەرخانکردنی میزانیەیەکی تایبەتی بۆ ئەو بەرنامەیە.
13- لە چوارچێوەی بەرنامەیەکی تایبەت کە میکانیزمی نوێی تێدا بێت، هەوڵبدرێت متمانەی تورکمان و عەرەب و باقی پێکهاتەکانی دیکە لە کەرکووک و ناوچە دابڕاوەکانی دیکە بەسەرکردایەتی سیاسی و گەلی کوردستان بەهێزبێ و شک و گومانەکانیان کەم بێتەوە. لە خوارەوە هەندێک پێشنیار بۆ ئەم مەبەستە دەکەین: ا- دانانی نوێنەری سەرۆکی هەرێم بۆ نەتەوەکانی دیکە لە سنووری ناوچە دابڕاوکان. ب- دانانی جێگری سەرۆک وەزیرانی کوردستان بۆ کاروباری تورکمانەکان. ج- دانانی دووو کەناڵی ئاسمانی بە زمانی عەرەبی و تورکمانی لەلایەن حکوومەتی هەرێمی کورستان. د- خزمەتگوزاری تایبەتی پێشکەش بە نەتەوەکان دیکەی سنووری ئەو ناوچانە بکرێت کە کێشەیان لەسەرە. ه- ساڵانە ڤیستیڤاڵی هونەری و شانۆیی و کلتوریی بۆ تورکمانەکانی کەرکووک و کوردستان ئەنجامبدرێت.
14- دەبارەی سیاسەتی هاوپەیمانیەتی، بە پێویستی دەزانین پێداچوونەوە بکرێت، هەروەها لە دەرەوەی سیاسەتی هەوپەیمانی هەوڵبدرێت کە سیاسەتی دیفاکتۆ(ئەمری واقیع) لەسەر ئاستی سیاسی و سەربازی و ئیداری و جەماوەری لە ناوشە دابڕاوەکان پیادە بکرێت بۆ خۆسەپاندن و کردنی وجودمان بە ئەمری واقیع.
15- لە جێبەجێکردنی پێشنیارەکانی دیمستۆرا نوێنەری UN، هەوڵبدرێت کەرکووک بکرێتە قۆناغی یەکەم
15- بەباشی دەزانین کە پرۆژەی دیمستۆرا لە داهاتوودا تەواوکەر و یارمەتیدەری ماددەی 140 بێت و رێگا نەدرێت بکرێتە بەدیل بۆ ماددەی 140
16- جگە لە کارکردن لە چوارچێوەی دەستووری عێراق و زمانی سیاسی عێراقی نوێ، ستراتیژیەتێکی نەتەوەییمان هەبێ، کە وەک پرۆژەیەکی بەدیل ئامادە بکرێ بۆ ئەو کاتەی کە لەگەڵ بەغدا دەگەینە بنبەست.
17- لەرووی دیبلۆماسیەوە، پێشنیار دەکەین کە دیبلۆماسیەتی کوردی رۆڵی چالاک ببینێ بە ئالیەتێکی نوێ، بەمەبەستی ئەوەی کێشەی کەرکووک و ناوچە دابڕاوکان وەک کێشەیەکی ناوخۆی عێراق بهێڵرێتەوە و لایەنگری بۆ رێگا چارەی دەستووریی و ماددەی 140 زیاتر بکرێت، هەروەها بۆ وڵاتی ئیقلیمی روون بکرێتەوە کە گەڕانەوەی کەرکووک بۆ هەرێمی کوردستان مەبەست سەربەخۆیی نییە.
18- سەرکردایەتی سیاسی کوردستان هەوڵبدات لەگەڵ سەرکردایەتی سیاسی سووننەی عەرەبی باس ئەوە بکات کە مەبدەئی تەوافوق و ڤیتۆی موتەبادیل لە ناو دەسەڵاتی تەنفیزی و تەشریعی لە قازانجی ئەوانیشە و سوننەی عەرەبیش هەوڵبدات وەک کەمینە سیاسیەن و قانوونیەن خۆی تعریف بکات.
19- لەرووی راگەیاندنەوە پێویستە گۆتاری راگەیاندین ئێمە هەر ئاراستەی جەماوەری کوردستان نەکرێ، بەڵکو ئاڕاستەی دەرەوەی هەرێم بکرێت، هەروەها لە مامەڵەکردنی لەگەڵ کێشەی ناوچە دابڕاوەکان و مەسەلە ستراتیژییەکان خاوەن بنەما و گوتاری هاوبەش بن. نەک هەریەکە و لە ئاوازێک بخوێنێت.
20- بەمەبەستی زیاتر پەیوەندی کردن و بایەخدان بە مەرجەعیەتی ئایینی شیعە و سووننە، کەناڵ و ئالییەتی پەیوەندی ئێمە لەگەڵیان بەهێز بکرێن.
21- پێشنیار دەکەین لە کاتی خۆئامادەکردن بۆ ئەنجامدانی راپرسی لەسەر ناوچە دابڕاوەکان پێویستە پرسیارەکان کەم وکورت بن، بۆ ئەوەی زۆرینە دروست بێ و دەنگەکان بڵاو نەبن و پێویستە ئامارێکی تەواو بکرێت لەسەر ناوچە دابڕاوەکان و لە ژێر دەستدابێ بۆ بڕیاردان لەسەر ریفراندۆم و دیاریکردنی پرسیارەکان.
23- ئێمە لە عێراقدا بەشدارین لە دەسەڵات و شەریکین، هەر بۆیە کاتێک کێشەیەک دەبێ، پێویستە هەوڵبدەین نوێنەرانی گەلی کوردستان لەبەغدا بکەونە وتووێژ نەک مەسەلەکە وەک کێشەی نێوان کورد و عەرەب تەماشابکرێت وواقیقعی سەکردایەتی سیاسی کوردستان تەرجەمە بکرێت.
حەسیب رۆژبەیانی خاوەن ئیمتیاز و سەرنووسەر ی سەنتەری زانیاری و لێکۆڵینەوەی گۆڤاری 140 ستراتیژی کوردستان
تێبینی: بۆ هەر زانیارییەک دەبارەی ناوەڕۆکی ئەم پێشنیار و راسپاردانە دەتوانن پەیوەندی بکەن بە:
حەسیب رۆژبەیانی خاوەن ئیمتیاز و سەرنووسەری گۆڤاری 140
ژمارەی مۆبایل: 075046642667 ، 07701575978 ئیمێڵ: rozbayani140@yahoo.com
|
دوای
درک کردنی گۆڤار 140بەبوونی مەترسییەکی گەورە لەسەر جێبەجێنەکردنی
ماددەی 140ی دەستووری هەمیشەیی عێراق کە پەیوەندی ڕاستەوخۆی بەدوا ڕۆژی
ئەم کیانەوە هەیە، بۆیە بە بیرۆکە و بەرنامەیەکی تۆکمە، گۆڤاری 140
لەسەر ئەرکی تەواوی خۆی و بەهاوکاری سەنتەری زانیاری و لێکۆڵینەوەی
ستراتیژی کوردستان ڕۆژی 3082008 هەڵسا بەسازدانی گرتبوونەوەیەکی سیاسی.
ئەکادیمی بۆ گفتوگۆکردن دەربارەی دۆزینەوەی ڕێگەچارە و میکانیزمی نوێ
سەبارەت بە کاراکردنی هەنگاوەکانی پیادەکردنی مادەی 140 ی دەستووری
هەمیشەیی عێراقی فیدراڵ لە هەولێری پایتەخت و بە بەشداریکردنی زیاتر لە
40 کەسایەتی شارەزا لە بواری جۆراوجۆر لە دکتۆر و پرۆفیسۆری پسپۆڕ و
سیاسەتمەدار و بە ئامادەبوونی د.فوئاد حوسێن سەرۆکی دیوانی سەرۆکایەتی
هەرێمی کوردستان، ئەم گردبوونەوەیە گەیشتە ئەم کۆمەڵە پێشنیار و
راسپاردانەی خوارەوە، داواکارین ببێتە بەشێک لە پرەنسیپەکانی ئالیەتی
کارکردنی سەرکردایەتی سیاسی کوردستان